Marktvisie|Forse prijsstijging door minder gasaanvoer en prijsstijging CO2-rechten

Jasper Elzinga · Thursday 27 August 2020

De korte termijn gas- en elektraprijzen zijn fors gestegen door minder gasaanvoer en minder windkracht. De lange termijnprijzen zijn gestegen door een rally in CO2 emissierechten en de markt is op zoek naar nieuw evenwicht. Wat verwachten we verder? Lees het in de nieuwe marktvisie.

Samenvatting:

  • Korte termijn gas- en elektraprijzen fors gestegen door minder gasaanvoer en minder windkracht
  • Stijging lange termijnprijzen door rally in CO2 emissierechten
  • Markt op zoek naar nieuw evenwicht, prijsontwikkeling onzeker

Prijsontwikkeling in de afgelopen week:

Gas in eurocent/m312 aug.26 aug.
TTF daggas6,208,70
TTF sept. ’207,009,00
TTF jaar ’2112,3513,47
Elektra in euro/MWh12 aug.26 aug.
OTC base sept. ’2032,4038,70
OTC peak ’2145,0048,00
OTC base ’2138,9041,60

Terugblik korte termijn

De korte termijnprijzen hebben een wilde week achter de rug. Eind vorige week werd de markt beheerst door berichten over meevallend Noors onderhoud, gunstig nieuws over de defecten aan een grote Australische LNG-fabriek en het nieuws dat er geen annuleringen meer op LNG-leveringen vanuit de VS verwacht werden. Gevolg was dat afgelopen vrijdag ‘de bodem onder prijzen een beetje weg was’. Vooral de dagprijzen gas en de prijs voor levering in september kwamen in een vrije val. Maandag startte de nieuwe week ineens anders: het Noors onderhoud loopt deze week (richting komende zaterdag) naar haar hoogtepunt en de exportvolumes naar de UK en Europa lopen dus naar een dieptepunt. Orkaan Laura kondigde haar komst aan waardoor LNG-fabrieken in Midden-Amerika en de zuidelijke staten van de VS moesten sluiten. Tenslotte viel de wind gisteren sterk terug waardoor gascentrales fors moesten bijschakelen. De verwachting dat de windkracht zeker tot eind volgende week beperkt zal zijn, duwde zowel de elektraprijzen als de gasprijzen voor de korte termijn op.

De TTF daggasprijs nadert nu 9 ct/m3, een niveau dat we sinds eind maart niet meer gezien hebben. De APX-prijzen liepen ook op: vanavond (donderdag) van 18-22 uur zelfs 70 euro/MWh of hoger. Zo hoog lijkt trouwens een eenmalig verschijnsel want voor morgen komt de uurprijs niet boven 60 euro/MWh. De oorzaak van de schaarste ligt in Frankrijk: de prijzen daar zijn gelijk aan of hoger dan  onze spotmarkt.

Gas voor september handelt rond 9 ct/m3, elektra baseload september op bijna 39 euro/MWh. Vanochtend liepen de prijzen eerst omlaag, maar nu naderen ze weer het niveau van gisteren einde dag. De markt is heel beweeglijk, het gaat hard omhoog of omlaag.

De onbalansprijzen waren afgelopen week ook zeer verschillend: vorige week erg beweeglijk en vaak hoog door de effecten van de warmte. Afgelopen weekend waren ze vooral laag, maar niet langdurig negatief. De afgelopen dagen met de harde wind bewogen ze fel maar lange periodes van heel hoog of heel laag hebben we niet gezien. Vandaag is de onbalans behoorlijk rustig rond 23 euro/MW. Van schaarste door weinig wind en zon is weinig te merken en de onbalansprijs is dus veel lager dan die op de APX.

Terugblik lange termijn

De lange termijnprijzen stegen gedempt mee met de korte termijnprijzen. De beweging omhoog werd versterkt door de grondstofprijzen: de CO2-emissierechten stegen begin deze week met bijna 3  euro/ton (van 26 naar 28,8 euro/ton; dec21). Vandaag ging de prijs eerst omlaag, nu is de prijs weer terug op dit niveau. Het gaat hard op en neer. Traders en analisten kunnen geen verklaring geven voor de prijsstijging en wijten het aan speculatie.

De olieprijs werd gesteund door de orkaanaankondiging, de prijs van Brent olie voor okt20 heeft de 46 dollar/vat geraakt, vandaag zakt deze weer wat terug. De daling van de steenkoolprijs is deze week gestopt en deze stijgt weer wat. De prijs is nu rond 54,5 dollar/ton (cal21).

De OTC-elektriciteitsprijzen zijn hierdoor ca 2,5 euro/MWh hoger dan twee weken geleden, een forse stijging dus. De markten waren de afgelopen 2 weken erg dun, waardoor extra vraag of aanbod leidt tot grote prijsbewegingen.

Visie voor de komende week

Gas en elektra korte termijn

We vinden de korte termijn gasprijzen onzeker. De markt is duidelijk op zoek naar een nieuw evenwicht. Komende maandag zijn de meeste mensen weer aan het werk en zullen de handelsvolumes toenemen. Dan wordt duidelijk of de gestegen prijzen een juiste reflectie van vraag en aanbod zijn of dat het een gevolg was van onrustige handel op een dunne markt. Forse prijsbewegingen zijn bepaald niet uitgesloten.

Het Noorse onderhoud wordt vanaf komende week afgebouwd, maar het duurt tot eind september alvorens ze het werk afronden. De LNG-aanvoer naar Engeland zal ca. drie scheepsaanlandingen per week zijn in de komende weken, en ook bij Gate worden meer schepen verwacht vanaf volgende week. Het is voor Amerikaanse bedrijven veel interessanter geworden om naar Europa te exporteren want daar is de prijs veel minder gestegen dan hier.

Voor de APX-prijzen lijkt het prijsniveau voor morgen (tussen 35 en 40 euro/MWh gemiddeld over de dag) waarschijnlijk. Het blijft rustig weer en er komt weer meer zon na het weekend. De komende dagen zijn met de verwachte buien nog behoorlijke onbalansspikes te verwachten.

Gas en elektra lange termijn

We zetten de verwachting voor de lange termijn gas en elektriciteit op onzeker. De prijs van CO2-emissiesrechten kan met hetzelfde gemak weer 3 euro/ton omlaag en dan zullen alle prijzen weer omlaag. Maar voortgaande speculatie kan de prijzen ook verder opdrijven. Het orkaanseizoen is begonnen en die berichten hebben duidelijk invloed op de prijs. De Duitse elektriciteitsmarkt is minder gestegen dan de Nederlandse en de baseloadprijzen liggen nu op een vergelijkbaar niveau. De stijging hier is dus mede een effect van de prijzen in België en Frankrijk.

De gasopslagen in Europa zijn nu vergelijkbaar gevuld met vorig jaar 1 september en gezien het Noorse onderhoud is het vullen wel klaar voor dit jaar. De markt geeft signalen van normalisering na de terugval in de COVID-crisis en de overvloed op de gasmarkt. Maar hoe het verder gaat met COVID-19 en de economische gevolgen ervan is zeer onzeker.

Deel op

Gerelateerde artikelen