Marktvisie|Gas omlaag met olie; OTC elektriciteit blijft overeind

Peter van den Berg · Thursday 23 April 2020

De daggasmarkt werd afgelopen week sterk beïnvloed door de LNG-overschotten in combinatie met lage vraag vanuit gasgestookte elektriciteitscentrales. Dit leidde tot nieuwe laagterecords. Wat verwachten we verder deze week? Lees het in de nieuwe marktvisie.

Samenvatting:

  • Nog steeds ruime gasaanvoer door LNG
  • Lage en beweeglijke prijzen op spotmarkten elektra door veel wind en zon; mogelijk kentering omdat Europese vraag hervat
  • Olieprijzen sterk omlaag en heel beweeglijk; steenkool blijft overeind

Prijsontwikkeling in de afgelopen week:

Gas in eurocent/m315 apr22 apr
TTF daggas6,656,00
TTF mei ’206,506,05
TTF jaar ’2112,2512,15
Elektra in euro/MWh15 apr22 apr
OTC base mei ’2021,6022,35
OTC peak ’2144,5545,70
OTC base ’2137,0038,00

Terugblik korte termijn

De daggasmarkt werd afgelopen week sterk beïnvloed door de LNG-overschotten in combinatie met lage vraag vanuit gasgestookte elektriciteitscentrales. Dit leidde tot nieuwe laagterecords. In Engeland heeft de daggasprijs zelfs de 4 ct/m3 aangetikt. Op TTF was de prijs kortdurend onder 6 ct/m3. Met name de lockdown in India heeft ertoe geleid dat meer LNG-schepen naar Europa gevaren zijn en nu hier lossen. Deze week alleen al drie schepen in Gate. In de VS zijn olie- en gasprijzen nog sterk gekoppeld. De negatieve prijzen voor de WTI ruwe olie, waar deze week zoveel ophef over was, leidt in de VS ook tot zodanig lage gasprijzen dat nu productie-installaties worden uitgezet. Er zijn nu meerdere berichten over annulering van LNG-exporten voor mei, juni en 3e kwartaal. Reden is dat de opbrengst onder kostprijs ligt.

De spotmarkten elektriciteit waren na een stabiele vorige week sinds zaterdag erg beweeglijk. Oorzaak was de harde wind. De APX prijzen daalden hierdoor: zaterdag t/m woensdag lagen de uurprijzen tussen 0 en 35 euro/MWh. Op zondag en maandag enkele uurtjes in de middag zelfs weer onder nul. De onbalans was t/m woensdagochtend erg onrustig: felle prijsbewegingen zowel omhoog als omlaag. Dit was het gevolg van wisselende duurzame productie in combinatie met weinig draaiend stuurbaar fossiel vermogen. Kortom weinig vermogen dat snel de onbalans kon opheffen.

Voor vandaag en morgen zijn de APX-uurprijzen tussen 20 en 40 euro/MWh en zien we stabielere onbalans. Analyses van het Europese elektriciteitsverbruik laten zien dat deze vanaf begin april weer stijgen. Van -20% begin april naar -14% afgelopen week ten opzichte van normaal verwacht verbruik. Met name Frankrijk en Italië herstellen nu fors. Alleen het verbruik in Engeland neemt nog af.

Terugblik lange termijn

De lange termijnprijzen liepen eind vorige week op, maar gingen vanaf maandag hard onderuit, vooral gevoed door de olie-overschotten. De Brent olie voor juni is op 15 dollar/vat geweest, maar was vanochtend (donderdag) al weer in de 22 dollar/vat. Prijsbewegingen van meer dan 5 dollar/dag zijn de laatste dagen normaal, ook op de lange termijn (bijv. cal21: van 38 naar 35 dollar/vat en weer terug). De steenkoolprijs (cal21) ging van 55 naar onder 54 dollar/ton, dit was al veel minder. De CO2 emissierechten blijven hun eigen dynamiek houden en lijken meer de aandelenkoersen dan de energieprijzen te volgen. Ze bewogen meerdere dagen tussen 19,5 en 22 euro/ton. Het is heel opvallend dat de emissierechten zo duur blijven. Mogelijk is dit het gevolg van berichten dat de EU vanaf 2023 veel meer rechten uit de markt wil nemen om zo emissiereductie af te dwingen. En partijen dus rechten nu al ‘oppotten’.

Per saldo zijn de gasprijzen omlaag ten opzichte van vorige woensdag, vooral de tijdvakken in 2020. De OTC elektriciteitsprijzen zijn juist omhoog, dankzij de relatief sterke steenkool en CO2-prijzen. Daarnaast heeft EDF eerder deze week een nieuw onderhoudsschema voor de Franse kerncentrales bekendgemaakt. Dit jaar doen ze veel meer onderhoud waardoor het beschikbaar vermogen tussen 30 en 45 GW zal liggen. Dat is 10 GW minder dan normaal (-25%). Vooral komende november wordt interessant, want dan is de beschikbaarheid het laagst. Ook voor 2021 en 2022 is nu beduidend meer onderhoud aangekondigd dan eerst de bedoeling was. De Franse OTC-prijzen liepen sterk op na dit nieuws.

De sparkspread voor de tuinbouw WKK is verder verbeterd. Bijna 30 euro/MWh voor 2021 en 2022 is uitzonderlijk goed in combinatie met de lage warmtewaardering.

Als deze productieverlaging niet gepaard gaat met lagere vraag als gevolg van recessie, betekent dit vooral veel extra productie van gascentrales en dus fors meer gasvraag. Ondanks de (tijdelijke) verminderde LNG-export uit de VS is de verwachting dat de beschikbare hoeveelheid LNG en leidinggas voldoende zal zijn voor Europa in de komende jaren. Wat meehelpt is dat de Noorse overheid de winningsvergunning van het Troll-B-veld, een van de grootste zeegasvelden van Noorwegen) heeft verlengd t/m 2030. Dit veld produceert ca. 40 miljard m3 per jaar.

Visie voor de komende week

Gas en elektra korte termijn

We denken dat de korte termijnprijzen gas (dagprijs en frontmaandprijs) rond het huidige niveau blijven: de aanvoer blijft ruim. Er staan tot 12 mei nog 10 LNG schepen op de planning voor UK en ook voor Gate verwacht men 2 tot 3 schepen per week. Nederlandse opslagen zijn afgelopen week volop aan het aanvullen. Vanaf het weekend wordt het minder zonnig, dat betekent dat de injectie eerst wat minder wordt. De APX prijzen kunnen weer wat oplopen, omdat naast de verminderde instraling de wind slechts op kracht 3 wordt voorspeld tot midden volgende week.

Gas en elektra lange termijn

De verwachting voor de lange termijn handhaven we op onzeker. Het is nog steeds lastig om te voorspellen hoe de olie en- CO2-prijs morgen zullen bewegen. De prijzen voor gas en elektriciteit zullen voor de leveringsperiodes in 2020 naar verwachting zwak en dus laag blijven. De productiebeperkingen kunnen voor 2021 en verder een keerpunt veroorzaken. Met alle onzekerheden over de economische effecten van corona is het hier nu nog vroeg voor.

Let op: uitval handelsdagen door Bank Holidays en Feestdagen

Door feestdagen en bank holidays vallen er de komende periode een aantal handelsdagen uit. U kunt hier lezen wanneer u wel en niet kunt handelen voor gas, elektriciteit en warmte.

Deel op

Gerelateerde artikelen