MARKTVISIE | Heftige prijsbewegingen door calamiteiten

Marijke van Rongen · Thursday 14 December 2017

De energieprijzen schoten begin week 50 omhoog door een reeks samenvallende en elkaar versterkende gebeurtenissen. Om te beginnen zorgde koud weer en sneeuw voor meer vraag.

Door uitval van de Noordzee – en Noorse productie was er minder aanvoer. Dit werd op maandag 11 december versterkt doordat de transportleiding voor Brent olie (Forties Pipeline System) van de Noordzee naar Engeland dicht moest vanwege een lek. Gevolg was sluiting van een aantal productieplatforms die naast olie ook gas leveren. De olieprijs sprong met 2 dollar omhoog.

Een explosie en brand in het gasverdeelstation Baumgarten in Oostenrijk leidde op dinsdagochtend voor veel paniek en torenhoge prijzen. Dit station verdeelt Russisch gas uit de pijpleiding via Oekraïne over Italië, Hongarije en Duitsland. Nadat bleek dat vooral de levering aan Italië geraakt werd, herstelden de prijzen in Noord-Europa zich alweer.

Ook de elektraprijzen stegen fors door deze gebeurtenissen en de hoge steenkoolprijs. Die steeg tot boven de 90 dollar/ton. Oorzaak daarvan is meer Chinese vraag. China versoepelt de beperkingen op steenkoolgebruik, gedwongen door een tekort aan gas.

In de spotprijzen elektra zat behoorlijk wat beweging. Omhoog op koude dagen met weinig wind en zon, begin week 50 en lager daarna, vooral door meer wind. Onbalans was behoorlijk onrustig, door de wisselende wind en winterse buien. In de onbalans zat daardoor ook meer beweging. Door aanhoudende problemen met centrales (Amer 9 en Maasvlakte 3) riep Tennet op tot extra biedingen voor reservevermogen op woensdag 13 december.

 

Prijsontwikkeling in de afgelopen week:

Gas in eurocent/m3 Elektra in euro/MWh
6 dec  13 dec 6 dec   13 dec
TTF-daggas 21,00 22,40 OTC-base jan 18 49,05 48,75
TTF jan ‘18 20,60 20,60 OTC-peak ‘18 49,45 50,05
TTF jaar 2018 18,00 18,05 OTC-base ‘18 41,05 42,20

 

Korte termijn

De kortetermijngasprijzen piekten deze week door de samenvallende calamiteiten. Prijzen voor de frontmaanden herstelden zich na de ergste schrik weer snel toen bleek dat de gasvoorziening naar Noordwest-Europa niet in gevaar is. TTF-daggas voor levering 13 december handelde rond de 25 ect/m3, maar zakte later terug naar 22,5 ect/m3 voor levering donderdag 14 december naar 21 ect/m3. Er is vrij veel exportvraag, vooral uit Engeland door de aanvoerproblemen. Dit houdt druk op vooral de daggasprijs.

De APX-prijzen stegen begin week 50 door kou, sneeuw en windstil weer. Daarna daalden ze door meer wind en lagere prijzen in Duitsland. De gemiddelde peakprijs APX zakte deze week van 80 naar 50 euro/MWh. APX offpeak handhaafde zich rond de 42 euro/MWh.

De onbalansprijzen waren behoorlijk onrustig door het weer met winterse buien en problemen bij kolencentrales (Amer en Maasvlakte).

De WKK dagsparkspread volgde de APX en ging naar 50 euro/MWh en daarna terug naar 22 euro/MWh. De kwartaalprijzen OTC-elektra en TTF-gas liepen meer in de pas. De WKK-sparkspread voor kwartaal 1 2018 bewoog daardoor tussen de 24 en 24,5 euro/MWh.

Lange termijn

De langetermijnprijzen volgden het sentiment op korte termijn. OTC-elektra steeg meer dan gas door de hoge steenkoolprijs. Lagere CO2-emissierechten (van 7,5 naar 7,15 euro/ton) gaven enige demping. Meeste beweging zit in tijdvak 2018 wat over ruim 2 weken al begint.

De WKK sparkspread 2018 steeg verder naar 21 euro/MWh door de duurdere elektra. Bij de centrales steeg de cleansparkspread van gascentrales om dezelfde reden naar 8,7 euro/MWh. De darkspread van kolencentrales ging op en neer rond de 11 euro/MWh, met de bewegingen van de steenkool- en elektraprijs mee.

Visie

De marktverwachting voor kortetermijngas handhaven we op onzeker. Na de heftige bewegingen begin week 50 herstelden de prijzen zich naar het niveau van vorige week. De weersverwachting voor de komende week (wisselend weer met buien en vanaf begin week 51 iets hogere temperaturen) geven geen aanleiding om grote beweging te verwachten. De onzekere factor is Engeland. De aanvoer is daar verstoord door de problemen met de Forties Pipeline. Export vanuit België en Nederland is al hoog (totaal circa 100 miljoen m3/dag). De behoefte aan herstel van de LNG-aanvoer wordt steeds groter.

Voor APX- en onbalansprijzen handhaven we de marktverwachting op stabiel. Kans op daling is het grootst. Het wordt minder koud met meer wind. Daarnaast loopt de vraag terug in aanloop naar de kerst. De weekforwards zijn omlaag: 49 euro/MWh voor week 51 en 40,75 euro/MWh voor week 52.

Voor de lange termijnprijzen OTC-elektra en TTF-gas handhaven we de marktverwachting op stabiel. Ook de afgelopen week volgden ze gedempt de hectiek op de korte termijn. Belangrijkste driver blijft de steenkoolprijs. Nu de Chinese vraag stijgt door hoge gasprijzen en versoepeling van de milieumaatregelen, is de kans op daling klein. Zeker omdat ook de vraag naar steenkool van andere landen in de regio (o.a. in India) toe blijft nemen.

 

Marktvisie van 13 tot 20 december.

Deel op

Gerelateerde artikelen