Marktvisie|Effect Biden op energiemarkten nog onzeker, vaccin steelt spotlight

Jasper Elzinga · Thursday 12 November 2020

Deze week steeg de olieprijs weer even boven de 45 $/vat door het vaccin-nieuws en zien we dat het effect van Biden op de energiemarkten nog onzeker is. Wat doen de energieprijzen verder? Lees het in de nieuwe marktvisie.

Samenvatting:

  • Effect Biden op energiemarkten nog onzeker
  • Olieprijs weer even boven 45 $/vat door vaccin-nieuws
  • Energievraag nauwelijks omlaag door lockdownmaatregelen
  • Recordhoeveelheid gas voor Amerikaanse LNG-terminals

Prijsontwikkeling in de afgelopen week:

Gas in eurocent/m34 nov.11 nov.
TTF daggas13,5513,80
TTF dec. ’2013,6513,75
TTF jaar ’2113,4013,60
Elektra in euro/MWh4 nov11 nov.
OTC base dec. ’2039,6538,75
OTC peak ’2145,5544,90
OTC base ’2139,2039,60

Terugblik korte termijn

De daggasprijs bleef de afgelopen week op hetzelfde niveau, grofweg tussen 13,25 en 13,55 €ct/m3. Woensdag liep de prijs op richting 14 €ct/m3 doordat olie, steenkool en emissierechten omhoog trokken. Gasunie Transport Services (GTS) heeft becijferd dat de Nederlandse gasvraag in november tot nu toe 21% lager ligt dan vorig jaar. Dit heeft vooral te maken met de bovengemiddelde temperaturen en in mindere mate met de maatregelen die gelden om de verspreiding van het coronavirus te bestrijden. Er is weliswaar minder gasvraag vanuit horeca, musea en theaters, maar de stijgende residentiële energievraag vanuit de thuiswerkers staat hier tegenover. Afgelopen maart zorgden de maatregelen nog voor een vraaguitval van 9%. De daggasprijs kelderde toen ook door het forse LNG-aanbod, dat in maart 2020 ca. 27% hoger lag dan in maart 2019. Als we oktober 2020 vergelijken met oktober 2019 dan is er juist sprake geweest van een afname van 40% qua LNG-aanlandingen in Nederland. De tweede ‘lockdown’ kent dus een andere vraag-aanbod-dynamiek dan de eerste.

Wat deed de APX prijs?

Afgelopen dinsdag werd de hoogste APX prijs van de week genoteerd door de afwezigheid van noemenswaardige windproductie. De gemiddelde dagprijs was 48,05 €/MWh en bij het vallen van de avond liepen de uurprijs op tot bijna 80 €/MWh. De rest van de week was eenzelfde prijspatroon te zien, met enkel een paar prijspieken in de vroege avond. De uurprijzen speelden verder grotendeels in een bandbreedte tussen 30 en 50 €/MWh.  

Terugblik lange termijn: effect Biden op energiemarkten onzeker

Het grote nieuws in energieland was niet de verkiezing van Joe Biden tot president van de Verenigde Staten. Maandag veerden de markten vooral op door de positieve testresultaten van het door Pfizer ontwikkelde coronavaccin. Woensdag kwam daar het bericht overheen dat Rusland nóg positievere resultaten had met hun Sputnik V-vaccin. Een vlotte ontwikkeling en uitrol van een veilig, succesvol vaccin geeft investeerders en handelaren vertrouwen in economisch herstel. De beurzen sloten die dagen met grote winsten en ook de energiemarkten weerspiegelden het positieve sentiment.

Olieprijs boven de 45 $/vat

Voor olie stond de prijs woensdag zelfs voor het eerst in twee maanden weer even boven 45 $/vat en emissierechten krabbelden op tot 27 €/ton, bijna 3,5 € hoger dan 1,5 week geleden. Steenkool werd ook mee omhoog getrokken en stond woensdag met 55,5 $/ton ook ruim 2 $ hoger dan aan het begin van de week.

Minder vraag naar olie in grote delen Europa

Op de oliemarkt waarschuwen analisten voor al te veel optimisme, omdat de vraag in grote delen van Europa en de VS weer deels wegvalt vanwege lockdownmaatregelen. Ook de situatie in Libië speelt mee want daar is de olieproductie inmiddels opgevoerd tot boven 1 miljoen vaten per dag. De productiebeperkingen die OPEC+ eerder dit jaar heeft vastgelegd, gelden niet voor Libië dus daar staat de oliekraan vol open. Als er eind november geen nieuwe afspraken worden gemaakt in het OPEC+-verband dan komen er vanaf januari weer 2 miljoen vaten per dag extra op de markt. Dat lijkt echter onwaarschijnlijk, omdat het huidige prijspeil voor veel producenten nog niet voldoende is om hun budgetten rond te rekenen. 

Visie voor de komende week:

Gas en elektra korte termijn:

De verwachting voor de korte termijn zetten we op stabiel tot licht dalend. Daggas ondervindt de meeste invloed van temperatuur en wind, en op dat vlak zien we iets ruimte naar beneden. Temperaturen tot 15 graden Celsius en wind tot kracht 5 Beaufort; een mix waarbij gasgestookte elektriciteitscentrales minder hard aan het werk zijn. Een opwaartse invloed kan uitgaan van de termijncontracten voor gas, en dan met name het voorste maandcontract (dec’20). In de afgelopen week hebben we gezien dat positief sentiment bij olie, steenkool en emissierechten kan zorgen voor oplopende gasprijzen. Als dit sentiment aanhoudt dan houdt dit een bodem onder de daggasprijs. De komende twee weken worden 22 LNG-leveringen verwacht in West-Europa. Daarmee komt het november-totaal op 44, nog steeds 50 (!) minder dan het maand-totaal van vorig jaar.

Stabiele APX prijs verwacht

Bij de APX prijs zorgt hogere windproductie vrijwel altijd voor ruimte omlaag. Op weekdagen verwachten we daarom een gemiddelde dagprijs tussen 30 en 40 €/MWh, en op weekenddagen tussen 25 en 35 €/MWh. In omliggende landen als Frankrijk, België en Duitsland is de aanbodzijde ook prima in orde door de goede beschikbaarheid van kerncentrales, waterkrachtcentrales en windparken.

Gas en elektra lange termijn:

Voor de lange termijn handhaven we onze verwachting op onzeker. Er is met name op de gasmarkt voldoende marktnieuws om een hele marktvisie mee te vullen, maar we noemen hier enkele hoofdpunten.

Wat speelt er op de gasmarkt?

Het onderhoud aan Noorse gasvelden is nagenoeg afgelopen, tussen 24-11 en 06-12 staat er zelfs helemaal geen onderhoud gepland. Vorige week donderdag leverde Noorwegen 314 miljoen m3 aan Europa, de grootste hoeveelheid sinds 31 maart.

LNG leveringen trekken weer aan

Daarnaast beginnen ook de LNG-leveringen weer aan te trekken. In oktober ontving Europa slechts 5,7 miljard m3 aan vloeibaar gas, de kleinste hoeveelheid sinds september 2018. Echter, vanuit de VS sijpelen berichten door dat de LNG-terminals recordhoeveelheden gas aangeleverd krijgen dat verscheept mag worden. Nu de Europese en Aziatische prijzen weer naar elkaar toe bewegen, is de verwachting dat we de komende maanden voldoende Amerikaanse leveringen ontvangen om de prijzen niet verder op te laten lopen. Ook begint de vaarroute tussen Rusland en Azië, via de Oost-Siberische Zee, dicht de vriezen waardoor de route naar Europese havens aantrekkelijker wordt.


Verwacht prijseffect gas- en elektra Biden minimaal

De oplopende prijzen die we de laatste dagen zagen, hadden weinig te maken met fundamentele signalen dat er iets in de vraag-aanbod-situatie veranderd was. Er sprak vooral hoop uit, en het is de vraag of die hoop voldoende is om het huidige prijspeil te handhaven. De komende maanden wordt in ieder geval meer duidelijk over het voorgenomen klimaat- en energiebeleid van toekomstig president Biden. Het directe prijseffect op de Europese gas- en elektriciteitsprijzen is naar verwachting minimaal, maar we hebben al eerder gezien dat oplopende beurzen en olieprijzen wel een indirect effect uitstralen.

Meld je aan voor onze nieuwsbrief

Ontvang naast de wekelijkse marktvisie ook eens per kwartaal de AgroUpdate met interessante artikelen en interviews! Meld je hier aan!

Deel op

Gerelateerde artikelen